Op bedevaart naar het zonnige zuiden
maandag 20 juli 2009

Volgens de regel mag ik twee keer per jaar drie dagen afwezig zijn voor een bedevaart. Al sinds de tijd van de heilige Gerlachus is dat in Nederland voor kluisbroeders traditie. Het rare feit doet zich echter voor dat mij het bedevaarten vaak onmogelijk wordt gemaakt doordat Warfhuizen zelf een bedevaartplaats is geworden. Maria wacht in Maastricht nogal eens vergeefs op broeder Hugo omdat Maria in Warfhuizen teveel pelgrims trekt die graag een rozenhoedje en uitstelling hebben. Niet iets waar ik me druk over maak, wel een van die dingen die je af en toe achter je oren laten krabben omdat ze je laten beseffen hoe bizar het leven kan lopen.
Zo kon ik ook afgelopen Mei niet weg. Achteraf was dat waarschijnlijk de goddelijke Voorzienigheid, omdat ik zodoende nog een bedevaart tegoed had toen bleek dat het Credimus bootcamp van Warfhuizen verplaatst zou moeten worden naar Maarheeze in Zuid-Oost Brabant. Zo kon ik twee vliegen in een klap slaan, even naar sint Gerlach in Houthem, de Sterre der Zee in Maastricht en een paar daagjes logeren bij de jongeren in Maarheeze.
Het Credimus Bootcamp is een intensief kamp voor jongeren met uitbundige liturgie, een hoop aanbidding en lezingen die een stapje verder gaan dan het aanbod van het gemiddelde jongerenplatform. Daar treedt het dan ook niet mee in concurrentie, het vormt er eigenlijk een aanvulling op.
Naar de activiteiten van de verschillende jongerenplatforms komen altijd ook weer nieuwe jongeren die de ‘basics’ nog niet gehad hebben. Ook komen daar jongeren die wel gelovig zijn, maar niet zitten te wachten op lezingen over een minutieuze exegese van het boek Job of de details van de details van heiligverklaringsprocessen (en dan zwijg ik nog over uren aanbidding, Missen in twee vormen en een flink stuk van het getijdengebed in twee talen.) Zodoende kunnen dit soort dingen door het gemiddelde jongerenplatform niet worden aangeboden. Daarvoor is er dus het meer ‘hardcore katholieke’ Bootcamp, georganiseerd door de jongeren van het internetforum ‘Credimus.’
Vorig jaar vond het plaats in Warfhuizen, dit jaar in Maarheeze, een dorp met een prachtige neoromaanse kerk waaraan een groot parochiecentrum verbonden is. Erachter ligt een besloten grasveld waar prima gekampeerd kan worden.
Zo kwam ik zondag 12 Juli na een reis van 7 (!) uur in Maarheeze aan (de trein van Utrecht naar Eindhoven werd omgeleid via o.a. Veenendaal de Klomp.) Daar hadden ze er al enige dagen en lezingen opzitten, en was de sfeer ondertussen aardig op gang gekomen.
Ik had helaas de lezing van Tjeerd Visser gemist, maar kreeg nog wel de kans kennis te maken met deze sympathieke en energieke kapelaan uit Delft. De maandag stond er een H. Mis volgens de buitengewone vorm op het programma. Indrukwekkend verstild, zoals altijd. (Er stond trouwens maar één zo’n Mis op het programma. Het Bootcamp is geen ‘Tradi’ kamp, zoals onwetende mekkeraars weleens willen beweren.)
Ik ben de afgelopen week blij verrast door zowel de geestelijke diepgang van een aantal van de jonge deelnemers als de kwaliteit van de lezingen. Daar sprongen vooral de lezing van diaken Peter Vermaat van het bisdom Groningen en de lezing van Harry Broers en Dolf Dormans uit.

De lezing van Vermaat ging vooral over de subjectiviteit van de geloofsbeleving en de invloed daarop van het ‘moderne levensgevoel.’ De diaken speelde aan de lopende band met allerlei paradoxen waar we ons niet meer bewust van zijn, maar die wel een rol spelen in hoe we tegen de werkelijkheid, de schepping en onszelf aankijken. Daarbij kwamen allerlei filosofen, heiligen en theologen voorbij, waarbij het opviel dat niet alleen de geijkte namen voorbij kwamen, maar ook voor de leek minder bekende. Iets om nog eens in te duiken.

De lezing van pastoor Harry Broers van Munstergeleen ging over het heiligverklaringsproces van de heilige pater Karel Houben, ook uit Munstergeleen. We werden binnengeleid in de wereld die Vaticaan heet, in de (soms schier eindeloze) procesgang bij een heiligverklaring, en vooral de procedure bij het vaststellen van een wonderbaarlijke genezing. Daarbij was het bijzonder dat de genezene zelf, de heer Dolf Dormans, meegekomen was en ook uitgebreid aan het woord kwam. Het eenvoudige, maar ook zeer diepgaande en vertrouwvolle geloof van deze man maakte indruk op alle aanwezigen. Ik werd er haast een beetje jaloers op. De pastoor maakte mij aan het einde van zijn lezing zeer blij door mij een reliek van de heilige Karel te beloven voor de kluiskapel in Warfhuizen. De volgende dag (woensdag) zou ik naar Limburg reizen voor mijn bedevaart, dus kon ik gelijk naar Munstergeleen om het op te halen.

Inderdaad ben ik de volgende dag met de beste seminarist Patrick op reis gegaan naar mijn favoriete heiligdommen. Ik bedoel: Lourdes en Fatima zijn natuurlijk leuk en zo, maar stellen vanzelfsprekend niets voor vergeleken met de Sterre der Zee in Maastricht en het graf van Gerlachus in Houthem… Ook het kluisje waar mijn laatste voorgangers in deze exacte stijl van kluizenaarsleven verbleven hebben we weer bezocht, op de Schaelsberg bij Walem (Valkenburg.)

We begonnen op de meest verafgelegen plaats, namelijk Houthem, waar de belangrijkste Nederlandse kluizenaar begraven ligt: de heilige Gerlachus. Veel van wat deze man heeft beleefd en beslist heeft nog dagelijks invloed op mijn leven, soms tot in kleine details. Tot mijn grote schrik hadden ze zijn oude schrijn weggeparkeerd en zijn gebeente in een soort jaren-zestig-tabernakel gelegd.

Het geval is van donker brons met vierkante bergkristallen stenen, dat eigenlijk best stijlvol is, maar in die kerk (barokker, barokst, barokster) echt niet past. Het voordeel was wel dat je er nu vlakbij kunt komen, het schrijn aan kunt raken en er met je neus bovenop kunt gaan zitten bidden. Dat vind ik erg goed bedacht. Zo is het makkelijk buurten met deze beste heilige.

Na Houthem ging het door naar de kluis op de Schaelsberg. Die kluis is nu een museumpje, maar toch hangt er nog een zekere gewijde sfeer. Ontroerend vind ik altijd de stoel waarin kluizenaar Henricus Weerts is gestorven. Hij was een zeer indrukwekkende kluizenaar, zo eentje waar ik me een salonheremiet van ga voelen. Ik heb hem hartelijk om zijn voorspraak gevraagd.

Het was inderdaad als thuiskomen bij de Sterre der Zee, zoals altijd. Achttien jaar geleden werden mij daar de ogen geopend voor de Rooms-katholieke Kerk. Hoeveel heb ik ondertussen daar al meegemaakt, goed en kwaad. Hoezeer ben ik ondertussen met haar verweven. Enfin, over dat soort zaken schrijve men niet te licht allerlei onzin op, dus houd ik het erbij dat deze plaats voor mij zeer belangrijk is.
Ten slotte dan voor het eerst naar Munstergeleen. De pastoor ontving ons inderdaad zeer hartelijk. Wat een fijne mens is dat (sorry voor het Brabants.) We hebben gezellig zitten buurten in zijn nogal sfeervolle pastorie en inderdaad kreeg ik een prachtige reliek van pater Karel Houben (van het lichaam: ‘ex corpore’) voor de kluiskapel in Warfhuizen. We weten nu wie we, naast onze lieve vrouw, centraal zullen stellen bij de volgende broederschapsbedevaart! Op de koop toe verblijdde hij mij ook nog met een mooi boek over de pater en een klein borstbeeld van de heilige voor op de boekenplank.
Tot zover even deze turbosamenvatting. Over Pater Karel en het verkregen reliek later nog meer…
Reageren?