Locatie

Warfhuizen is een klein dorpje in het uiterste noorden van Nederland, op het zogenaamde Groninger Hogeland. De streek wordt gekenmerkt door een grote weidsheid, kleine kronkelweggetjes en kolossale boerderijen. Het is vanouds een religieus versnipperd gebied, grotendeels Nederlands Hervormd met hier en daar katholieke en gereformeerde enclaves.

Het dorp is gebouwd op twee wierden, zeg maar de Groninger variant van terpen: kunstmatige heuvels die werden opgeworpen om aan de overstromingen van de Waddenzee te ontsnappen. Die van Warfhuizen zijn aangelegd in de vroege middeleeuwen, vóór 700.

Op de grootste wierde liggen de kluis, het kerkhof en een paar kleine arbeidershuisjes. De kleinste heet ‘Burum,’ en was ooit een gehuchtje op zichzelf.

Warfhuizen had eens twee borgen (de nuchtere Groninger variant op een kasteel,) waarvan de grootste (Lulema) bijna steeds in katholieke handen was. De borgheren, de stijfkoppig Roomse families van Ewsum en van Asbeck, hadden dan ook een grote invloed op het ontstaan en de handhaving van de katholieke enclaves den Hoorn en Kloosterburen, ten noorden van Warfhuizen.

De kerk van het dorp zelf kwam evenwel in handen van de protestanten, die hem dusdanig verbouwden dat er van de middeleeuwse kerk niets meer te herkennen is. Toch zijn een aantal zaken uit vroeger tijden overgebleven: de oudste luidklok van Noord-Nederland (dertiende eeuw,) en twee herenbanken uit de zeventiende eeuw. Tegen de millenniumwisseling was de kerk erg vervallen. In 2001 werd hij gekocht door katholieken, volledig gerestaureerd, en in gebruik genomen als kluis en Rooms-Katholieke kapel. Het interieur stamt grotendeels uit verdwenen kerken en kluizen in Oostenrijk, Zwitserland, Italië en België. Vooral bisdommen en religieuzen in Zwitserland en België hebben grote schenkingen gedaan om van het heiligdom een pronkjuweel te maken.

Wie er binnenloopt vanuit het strakke Groningerland waant zich plotseling in de (boeren-)barokpracht van een kluiskapel in Beierse streken. Baron van Asbeck zou er trots op zijn geweest!